„Epizod z Tanatosem” to poetycki zapis zmagań z tym, co nieuchronne. Te wiersze tworzą tło do rozmowy z własną kruchością, a także do pytań o wiarę, pamięć oraz czas. Poezja Żuchowskiego staje się próbą uchwycenia chwili, zanim ta zniknie, i nazwania tego, co zbyt wielkie, by dało się wypowiedzieć.
pokolenie lat 60
wbrew naszym złudzeniom
wcale nie jesteśmy nieśmiertelni
apoptoza jest w naszych genach
ambrozja już nie tak smakuje
telomery wbrew naszej woli
nieubłaganie skracają się
coraz więcej drzwi pozamykanych
i pukać nam próżno
Izold jasnowłosa
którą wczoraj spotkałeś
Tristana już w tobie nie ujrzy
tylko mebel stary
znikają możliwości
i myśl zostaje
może już tego nie zdążę
i tego i tego i jeszcze tamtego
z upływem lat
stajemy się coraz lepiej wyposażeni
w protezy uczuć ciała i duszy
za mało jest rozmów
gdy mówimy
i takich bez słów
aby unikać samotności
nauczyliśmy się rozmawiać
z własnymi samochodami
ze śmiercią nikomu nie będzie do twarzy
ze śmiercią nikomu nie będzie…
ze śmiercią nikogo nie będzie
kobiety z Odessy
kobieto z Odessy
czemu spoglądasz w niebo
ze strachem
czemu na dźwięk syreny
zbiegasz po schodach w panice
Nikefor Blemmydes
pozbawiony był złudzeń
wiedział
że po Gotach przyjdą Hunowie
po Almorawidach – Almohadzi
ostrzejsze będą mieli miecze
bardziej gorliwi będą w zabijaniu
zburzą medresy i księgi spalą
posadzić drzewko pomarańczowe
podlewać je
i chronić przed chłodem
bez pośpiechu czekać na owoc
lepsze jest coś małego
niż zgliszcza wielkości
dobre jest pole słoneczników
– najlepsza winnica za domem
co stoi pokoleń kilka
kobieto z Odessy
zapłacz nad sobą
bo płacz jest buntem
ale jest i tęsknotą
Zbigniew Żuchowski, ur. w 1962 roku, skończył studia historyczne na UMK w Toruniu. Mieszka w Wąpielsku (kujawsko-pomorskie). Nauczyciel, historyk-regionalista, poeta. Opublikował prace z dziejów Ziemi Dobrzyńskiej, artykuły z zakresu pedagogiki oraz utwory poetyckie. Debiut literacki w 1986 r. w miesięczniku Radar, opowiadaniem Jej twarz. Należy do Lipnowskiej Grupy Literackiej. Publikował wiersze w czasopismach literackich i antologiach m.in. Przeglądzie Artystyczno-Literackim, Toruń 2001; Rypińskim Albumie Poetyckim, Rypin 2006; Badanie dna. Antologia poezji pokonkursowej, Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie, Szczecin 2008; Almanach poezji Dobrej Ziemi, red. M. Krajewski, Verbum, Brodnica 2015. Jego utwory poetyckie ukazały się w zbiorach Lipnowskiej Grupy Literackiej Słowem obecni (2009), Wiersze LGL (2014), Poczta głosowa sumienia (2019), Poezja mimo wszystko (2024). Przez szereg lat był członkiem jury Ogólnopolskiego Konkursu Poetyckiego im. Gustawa Zielińskiego w Skępem. Wydał tomik poetycki Mała Ojczyzna (2017) oraz publikację Ludzie Niepodległości okolic Wąpielska (2018). Jest współautorem monografii gminy Wąpielsk i okolice (2003). Poezja haiku stanowi jego najnowszą fascynację. W 2021 r. opublikował utwory haiku w polsko-angielskim tomiku Nieobecność (Absence). Antologia polskiego haiku funeralnego, Kontekst, Poznań 2021.
Projekt „Publikacja autorskiego tomiku wierszy Zbigniewa Żuchowskiego” został zrealizowany przez Stowarzyszenie Dobrzyniacy w Brzuzem w 2025 roku w ramach zadania publicznego Gminy Wąpielsk pn. „Działalność wspomagająca rozwój wspólnot i społeczności lokalnych”. Publikacja oraz działania towarzyszące przedsięwzięciu zostały sfinansowane ze środków Gminy Wąpielsk oraz funduszy własnych Stowarzyszenia Dobrzyniacy w Brzuzem.
